DDW’26. Intrygujące dane z nieprzerwanej obserwacji prowadzonej w Szwecji od 1965 roku. Ile de facto mamy czasu?
Autorzy tej publikacji przypominają o ryzyku raka jelita grubego u pacjentów z IBD i zauważają, że przebieg kliniczny poszczególnych typów dysplazji pozostaje słabo poznany.
Co nowego?
Przeprowadzili badanie kohortowe z wykorzystaniem szwedzkiego krajowego rejestru pacjentów i kohorty histopatologicznej ESPRESSO, aby zidentyfikować pacjentów, u których w latach 1969–2023 rozpoznano IBD.
ESPRESSO study (Epidemiology Strengthened by histoPathology Reports in Sweden) zawierające informacje ze wszystkich 28 ośrodków histopatologicznych w tym kraju.
Kohorta ESPRESSO gromadzi dane pochodzące z ponad 6 milionów badań histopatologicznych bioptatów pobranych z przewodu pokarmowego, które są gromadzone od 1965 r.
Pacjentów sklasyfikowano według tego, jak został wyjściowo opisany u nich stopień zaawansowania dysplazji (brak dysplazji – ND; nieokreślona dysplazja – IND; niski stopień dysplazji – LGD; wysoki stopień dysplazji – HGD).
Natomiast pierwszorzędowym punktem końcowym było wystąpienie w trakcie obserwacji zaawansowanego procesu nowotworowego jelita grubego (dysplazji wysokiego stopnia lub raka).
Spostrzeżenia
Zidentyfikowano 54 534 pacjentów, w tym 1320 z pierwszym (wyjściowym) epizodem dysplazji (264 z IND, 1031 z LGD, 25 z HGD) i 53 214 z bez dysplazji (ND).
Jak szybko dochodzi do progresji?
Czas ten zależy od wyjściowego rozpoznania histopatologicznego.
• U chorych z dysplazją nieokreśloną mediana czasu do rozwinięcia się kolejnych, bardziej zaawansowanych zmian – dysplazji małego lub dużego stopnia bądź raka jelita grubego – wyniosła niecałe 6 lat (5,9 roku), podczas gdy u chorych bez dysplazji analogiczny punkt końcowy osiągano przeciętnie po ponad 10 latach (10,7 roku).
Oznacza to, że u chorych z dysplazją nieokreśloną progresja następuje niemal dwukrotnie szybciej niż u osoby bez uchwytnych zmian dysplastycznych.
• W grupie z dysplazją małego stopnia mediana czasu do wystąpienia dysplazji dużego stopnia lub raka wyniosła zaledwie 2,3 roku.
Ponieważ u chorych bez dysplazji proces ten zajmował 11,7 roku (mediana), a więc w grupie z dysplazją małego progresja następowała ponad pięciokrotnie szybciej.
• Natomiast wśród osób z dysplazją dużego stopnia u czterech na dziesięciu chorych z tym rozpoznaniem w toku obserwacji doszło do rozwoju inwazyjnego raka jelita grubego.
Zatem ryzyko to jest tu niemal pięćdziesięciokrotnie wyższe niż w grupie referencyjnej, co czyni dysplazję dużego stopnia zmianą wymagającą niezwłocznej interwencji klinicznej.
Czynnikami ryzyka progresji były:
• Płeć męska
• Młodszy wiek w momencie rozpoznania IBD
• Rozległe zapalenie jelita grubego
• PSC (pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych)
• Aktywny stan zapalny w badaniu histologicznym
Rodzaj dysplazji a czas do rozwinięcia się bardziej zaawansowanych zmian
Referencje:
Axelrad J i wsp. Incidence and risk of colorectal dysplasia in patients with inflammatory bowel disease: a nationwide cohort study DDW ePoster Library. Axelrad J. 05/02/2026; 4195529; Mo1495.
Fotografia: Jbelimed / Pixabay
Aby napisać do redakcji, zaloguj się.
